I. NGÀY ĐI CHIỀU MANG SẦU TỚI
Trong hơn một trăm ca khúc sáng tác, thì Thu Ca và Thương Hoài Ngàn Năm, được xem là hai ca khúc làm nên tên tuổi của nhạc Phạm Mạnh Cương.
Thu Ca được Phạm Mạnh Cương viết vào năm 1953, lúc ông vừa tròn hai mươi tuổi. Ca khúc này, còn được giới chuyên môn đánh giá là một trong những bài Tango nổi tiếng nhứt của tân nhạc Việt Nam.
Ngay từ khi còn học bậc trung học, Phạm Mạnh Cương đã rất mê nhạc, đặc biệt là các ca khúc của nhạc sĩ Đoàn Chuẩn. Năm 1953, ông từ Huế ra Hà Nội, để nhập học trường Cao Đẳng Sư Phạm và Cử Nhân Văn Chương, ông đã xúc động trước vẻ đẹp vừa lạnh vừa buồn của mùa thu nơi đây, và rồi viết nên ca khúc Thu Ca.
Thu Ca nổi tiếng ngay từ những ngày đầu xuất hiện, và cho đến tận hôm nay, hơn bảy mươi năm sau, Thu Ca vẫn còn nguyên vẹn sức hút, sức quyến rũ, rất tự nhiên, bằng chính lời ca và giai điệu của mình.
Chuyến xe từ sân bay về nơi trọ học của ông hôm ấy, có đi ngang qua trường nữ sinh Trưng Vương, trong một chiều chớm thu buồn se sắt.
Chợt, nhạc sĩ Phạm Mạnh Cương bất ngờ tận mắt nhìn thấy các cô nữ sinh xứ Bắc Hà, nhẹ nhàng, bước đi khoan thai trong chiếc áo dài thướt tha, dịu dàng, khi gió mùa thu đang tràn về khắp chốn
Thế là, ngay lúc đó, trong suy tưởng ông, đã dần hình thành giai điệu, lời hát, của ca khúc Thu Ca.
